તારીખ: 11 ડિસેમ્બર
આ દિવસ સંયુક્ત રાષ્ટ્ર દ્વારા બાળકોના સ્વાસ્થ્ય અને શિક્ષણ માટે કામ કરતી સંસ્થા 'યુનિસેફ' (UNICEF) નો સ્થાપના દિવસ, પર્વતીય નિવસનતંત્ર (Mountain Ecosystem) ની જાળવણી માટે 'આંતરરાષ્ટ્રીય પર્વત દિવસ' અને પ્રખ્યાત તામિલ રાષ્ટ્રીય કવિ સુબ્રમણ્યમ ભારતીની જન્મજયંતિ તરીકે જાણીતો છે. આ લેખનો મુખ્ય હેતુ વાચકો અને વિદ્યાર્થીઓને 'યુનિસેફ દિવસ', 'આંતરરાષ્ટ્રીય પર્વત દિવસ', મહાકવિ સુબ્રમણ્યમ ભારતી અને 11 ડિસેમ્બરના ઐતિહાસિક બનાવોથી માહિતગાર કરવાનો છે.

📜 ઇતિહાસ અને ઉત્પત્તિ (History & Origin)

🎯 મુખ્ય હેતુ અને ઉજવણી

દર વર્ષે 11 ડિસેમ્બર ના રોજ વૈશ્વિક સ્તરે સંયુક્ત રાષ્ટ્ર (UNICEF), પર્યાવરણ સંસ્થાઓ અને સાહિત્યિક મંડળો દ્વારા આ તારીખ ગૌરવપૂર્વક મનાવાય છે, જેના મુખ્ય ઉદ્દેશ્યો નીચે મુજબ છે:

• વિશ્વના તમામ બાળકોને કુપોષણ, અશિક્ષા અને શોષણમાંથી મુક્ત કરી તેમના અધિકારોનું રક્ષણ કરવું.
• પર્વતીય પ્રદેશોમાં પર્યાવરણીય સંતુલન જાળવવું અને ગ્લેશિયર્સ તથા પર્વતીય જૈવવિવિધતાને ક્લાઇમેટ ચેન્જથી બચાવવી.

🌟 મહત્વ અને વર્તમાન વર્ષની થીમ

બાળ અધિકાર અને સામાજિક મહત્વ: યુનિસેફ વિશ્વભરમાં રસીકરણ, બાળ સુરક્ષા અને શિક્ષણ ક્ષેત્રે અપ્રતિમ કાર્ય કરી રહ્યું છે.
પર્યાવરણીય મહત્વ: પર્વતો વિશ્વની આશરે 50% વસ્તીને પીવાનું તાજું પાણી પૂરું પાડે છે; તેમનું રક્ષણ ગ્લોબલ વોર્મિંગ સામે નિર્ણાયક છે.

🗣️ સુબ્રમણ્યમ ભારતીય ભાષા દિવસ (Bharatiya Bhasha Diwas)

🌍 ભારતમાં ઉજવણી અને પ્રવૃત્તિઓ

ભારતમાં ઉજવણી: ભારત સરકારના મહિલા અને બાળ વિકાસ મંત્રાલય તથા યુનિસેફ ઇન્ડિયા દ્વારા બાળ સ્વાસ્થ્ય અભિયાન યોજાય છે. હિમાલય અને અન્ય પર્વતમાળાઓ ધરાવતા રાજ્યોમાં પર્વતારોહણ અને પર્યાવરણ જાગૃતિ શિબિરો યોજાય છે. GPSC, CCE અને UPSC ની તૈયારી કરતા પ્લેટફોર્મ્સ પર યુનિસેફ (UNICEF) નું માળખું, ભારતીય હિમાલય ક્ષેત્ર, મહાકવિ સુબ્રમણ્યમ ભારતીનું રાષ્ટ્રીય પ્રદાન અને નોબેલ શાંતિ પુરસ્કાર પર વિશેષ ઓનલાઈન કસોટીઓ યોજાય છે.

સામાન્ય પ્રવૃત્તિઓ: શાળાઓમાં "બાળ અધિકારો અને આપણી ફરજો" તથા "હિમાલય અને પર્વતોનું મહત્વ" પર નિબંધ, વક્તૃત્વ અને ચિત્રકળા સ્પર્ધા, વૃક્ષારોપણ અને પર્વતીય પ્રદેશોમાં પ્લાસ્ટિક મુક્ત અભિયાન તથા સોશિયલ મીડિયા પર #UNICEFDay, #InternationalMountainDay, #SubramaniaBharati, #BharatiyaBhashaDiwas અને #ForEveryChild હેશટેગ દ્વારા તથ્યો શેર કરવામાં આવે છે.

💡 રસપ્રદ અને ઓછા જાણીતા તથ્યો (Interesting Facts)

• નોબેલ શાંતિ પુરસ્કાર: યુનિસેફ (UNICEF) ને તેના ઉત્કૃષ્ટ બાળ કલ્યાણકારી કાર્યો માટે 1965 માં નોબેલ શાંતિ પુરસ્કારથી નવાજવામાં આવ્યું હતું.
• પ્રણબ મુખર્જી જન્મદિન: 11 ડિસેમ્બર 1935 ના રોજ ભારતના 13મા રાષ્ટ્રપતિ અને ભારત રત્ન પ્રણબ મુખર્જી (Pranab Mukherjee) નો જન્મ થયો હતો.
• દિલીપ કુમાર જન્મદિન: 11 ડિસેમ્બર 1911 ના રોજ પ્રખ્યાત હિન્દી સિનેમાના અભિનેતા દિલીપ કુમાર (મોહમ્મદ યુસુફ ખાન) નો જન્મ થયો હતો.
• યુનિસેફનું કાયમી મુખ્યાલય ન્યૂ યોર્ક (અમેરિકા) ખાતે આવેલું છે.

👤 મહત્વપૂર્ણ વ્યક્તિઓ અને સંસ્થાઓ

• યુનિસેફ (UNICEF): સંયુક્ત રાષ્ટ્રનું બાળ સુરક્ષા ભંડોળ.
• મહાકવિ સુબ્રમણ્યમ ભારતી: તામિલ રાષ્ટ્રીય કવિ અને સ્વતંત્રતા સેનાની.
• પ્રણબ મુખર્જી: ભારતના 13મા રાષ્ટ્રપતિ (ભારત રત્ન).

🚀 આજના સમયમાં પ્રાસંગિકતા અને નાગરિક ફરજ

બાળ સુરક્ષા અને પર્વતીય આબોહવા પરિવર્તન: ઓનલાઇન બાળ ઉત્પીડન અને સાયબર બુલિંગ સામે બાળકોનું રક્ષણ કરવું અત્યંત અનિવાર્ય છે. ઉપરાંત, હિમાલયમાં પિગળતા ગ્લેશિયર્સ અને ભૂસ્ખલન (Landslides) અટકાવવા માટે ટકાઉ પ્રવાસન (Sustainable Tourism) પ્રોત્સાહિત કરવું એ સમયની માંગ છે.
આપણે શું કરી શકીએ? ગરીબ અને વંચિત બાળકોના શિક્ષણ અને પોષણમાં મદદ કરવી, પર્વતીય સ્થળોની મુલાકાત વખતે કચરો કે પ્લાસ્ટિક ન ફેંકી પર્યાવરણની સફાઈ જાળવવી તથા સુબ્રમણ્યમ ભારતીની કવિતાઓ અને દેશભક્તિના વિચારો વિશે વાંચવું.

❓ વારંવાર પૂછાતા પ્રશ્નો (FAQs)

---