તારીખ: 15 ઓક્ટોબર
આ દિવસ ભારતના પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ અને 'મિસાઇલ મૅન' ડૉ. એ. પી. જે. અબ્દુલ કલામના શિક્ષણ પ્રત્યેના અપ્રતિમ પ્રેમને બિરદાવવાનો તેમજ કૃષિ અને ગ્રામીણ વિકાસમાં મહિલાઓના યોગદાનને નમન કરવાનો સર્વોચ્ચ ઉત્સવ છે. આ લેખનો મુખ્ય હેતુ વાચકો અને વિદ્યાર્થીઓને 'વિશ્વ વિદ્યાર્થી દિવસ', ડૉ. કલામ જન્મજયંતિ, 'આંતરરાષ્ટ્રીય ગ્રામીણ મહિલા દિવસ' અને 15 ઓક્ટોબરના ઐતિહાસિક બનાવોથી માહિતગાર કરવાનો છે.

📜 ઇતિહાસ અને ઉત્પત્તિ (History & Origin)

🎯 મુખ્ય હેતુ અને ઉજવણી

દર વર્ષે 15 ઓક્ટોબર ના રોજ વૈશ્વિક સ્તરે યુએન દ્વારા 'વિશ્વ વિદ્યાર્થી દિવસ' અને 'આંતરરાષ્ટ્રીય ગ્રામીણ મહિલા દિવસ' તરીકે આ તારીખ ગૌરવપૂર્વક મનાવાય છે, જેના મુખ્ય ઉદ્દેશ્યો નીચે મુજબ છે:

• વિદ્યાર્થીઓમાં નવીન વિચારસરણી (Innovation), સપના જોવાની અને તેને સાકાર કરવાની પ્રેરણા જગાડવી.
• ગ્રામીણ વિસ્તારની મહિલાઓને કૃષિ, ખાદ્ય સુરક્ષા અને સ્થાનિક અર્થવ્યવસ્થામાં સમાન અધિકારો પૂરા પાડવા.

🌟 મહત્વ અને વર્તમાન વર્ષની થીમ

શૈક્ષણિક અને વૈજ્ઞાનિક મહત્વ: ડૉ. કલામે ભારતને સ્પેસ અને મિસાઇલ ક્ષેત્રે (અગ્નિ, પૃથ્વી) આત્મનિર્ભર બનાવ્યું અને રાષ્ટ્રપતિ પદ પર રહ્યા પછી પણ પોતાનું આખું જીવન વિદ્યાર્થીઓના ઘડતરમાં સમર્પિત કર્યું.
સામાજિક અને કૃષિ મહત્વ: ગામડાંના વિકાસ અને ખેતીમાં મહિલાઓનું યોગદાન પાયાનું છે, જે અન્ન સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરે છે.

📚 ડૉ. કલામના પ્રખ્યાત પુસ્તકો (Famous Books)

🌍 ભારતમાં ઉજવણી અને પ્રવૃત્તિઓ

ભારતમાં ઉજવણી: દેશભરની શાળાઓ, કોલેજો અને યુનિવર્સિટીઓમાં ડૉ. અબ્દુલ કલામની સ્મૃતિમાં 'ઇનોવેશન ડે' અને વિજ્ઞાન પ્રદર્શનો યોજાય છે. કૃષિ અને ગ્રામીણ વિકાસ મંત્રાલય દ્વારા સફળ ગ્રામીણ મહિલા ઉદ્યોગસાહસિકોનું સન્માન કરાય છે. GPSC, CCE અને UPSC ની તૈયારી કરતા પ્લેટફોર્મ્સ પર ભારતીય અવકાશ અને સંરક્ષણ ઇતિહાસ (ISRO/DRDO), ડૉ. કલામના પુસ્તકો અને મહિલા સશક્તિકરણ યોજનાઓ પર વિશેષ ઓનલાઈન કસોટીઓ યોજાય છે.

સામાન્ય પ્રવૃત્તિઓ: શાળાઓમાં "મારા સ્વપ્નનું ભારત" અને "ડૉ. કલામનું જીવન" વિષય પર વક્તૃત્વ, નિબંધ અને રોબોટિક્સ/સાયન્સ મોડેલ સ્પર્ધા, પ્રાથમિક શાળાઓમાં બાળકોને યોગ્ય રીતે સાબુથી હાથ ધોવાની ટેવ પાડવા માર્ગદર્શન તથા સોશિયલ મીડિયા પર #WorldStudentsDay, #APJAbdulKalam, #DrKalam, #RuralWomenDay અને #GlobalHandwashingDay હેશટેગ દ્વારા તથ્યો શેર કરવામાં આવે છે.

💡 રસપ્રદ અને ઓછા જાણીતા તથ્યો (Interesting Facts)

• ભારત રત્ન સન્માન: ડૉ. અબ્દુલ કલામને 1997 માં ભારતનો સર્વોચ્ચ નાગરિક પુરસ્કાર 'ભારત રત્ન' એનાયત કરવામાં આવ્યો હતો.
• ટાટા એરલાઈન્સની પ્રથમ ઉડાન: 15 ઓક્ટોબર 1932 ના રોજ ભારતીય નાગરિક ઉડ્ડયન (Aviation) ના પિતા જે. આર. ડી. ટાટા (J. R. D. Tata) એ કરાચીથી મુંબઈ સુધી પ્રથમ ટાટા એરલાઈન્સ (એર ઈન્ડિયા) ની ફ્લાઈટ ઉડાડી હતી.
• સ્વિટ્ઝરલેન્ડનો સાયન્સ ડે: સ્વિટ્ઝરલેન્ડ સરકારે ડૉ. કલામના સ્વિટ્ઝરલેન્ડ આગમનની યાદમાં 26 મે ને 'સાયન્સ ડે' (Science Day) તરીકે જાહેર કરેલો છે.
• 15 ઓક્ટોબર 1920 ના રોજ પ્રખ્યાત ઉર્દૂ સાહિત્યકાર અને કવિ અખ્તરુલ ઈમાન નો જન્મ થયો હતો.

👤 મહત્વપૂર્ણ વ્યક્તિઓ અને સંસ્થાઓ

• ડૉ. એ. પી. જે. અબ્દુલ કલામ: ભારત રત્ન, પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ અને 'મિસાઇલ મૅન'.
• જે. આર. ડી. ટાટા: ભારતીય ઉદ્યોગસાહસિક અને એવિએશન ક્ષેત્રના પ્રણેતા.
• યુએન વુમન (UN Women): ગ્રામીણ મહિલા કલ્યાણ માટે કાર્યરત સર્વોચ્ચ વૈશ્વિક સંસ્થા.

🚀 આજના સમયમાં પ્રાસંગિકતા અને નાગરિક ફરજ

ઇનોવેશન અને ગ્રામીણ મહિલા સશક્તિકરણ: આજના ડિજિટલ અને AI ના યુગમાં યુવાનોમાં ડૉ. કલામ જેવા જિજ્ઞાસુ અને દેશપ્રેમી વિચારો રોપવા જરૂરી છે. ઉપરાંત, સ્વસહાય જૂથો (SHGs) દ્વારા મહિલાઓને આત્મનિર્ભર બનાવી ગ્રામીણ ગરીબી દૂર કરી શકાય છે.
આપણે શું કરી શકીએ? મોટું સ્વપ્ન જોવું અને તેને પૂર્ણ કરવા માટે સતત પરિશ્રમ અને અભ્યાસ કરવો (કલામ સાહેબનો સંદેશ), આપણી આસપાસ રહેતી ગ્રામીણ મહિલાઓ અને બહેનોના શિક્ષણ અને સ્વાસ્થ્યમાં મદદરૂપ થવું તથા જમતા પહેલા અને બહારથી આવ્યા પછી બરાબર હાથ ધોઈ સ્વાસ્થ્ય જાળવવું.

❓ વારંવાર પૂછાતા પ્રશ્નો (FAQs)

---